211652_close_icon
views-count343 դիտում article-date 18:21 20-07-2026

Եվրոպայում գազի գինը հասել է չորս ամսվա առավելագույնին՝ ԱՄՆ-Իրան պատերազմի ֆոնին պակասուրդի մտավախությունների պատճառով

Եվրոպայում գազի գները բարձրացել են վերջին չորս ամսվա ամենաբարձր նիշին. Մերձավոր Արևելքում հակամարտության լարումն ուժեղացնում է մտավախությունները գալիք ձմռանը մատակարարումների հնարավոր դեֆիցիտի վերաբերյալ։

Երկուշաբթի եվրոպական գազի էտալոնային բենչմարք հոլանդական TTF հանգույցում գնանշումները կարճ ժամանակով գերազանցել են 60 եվրոն՝ մեկ մեգավատտ-ժամի դիմաց՝ մոտենալով ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև հակամարտության սկզբի պիկային արժեքներին: Սա տեղի է ունեցել այն բանից հետո, երբ ԱՄՆ-ն ընդլայնեց օդային գործողության մասշտաբները, իսկ Իրանը պատասխան հարվածներ հասցրեց Բահրեյնին և Քուվեյթին:

Independent Commodity Intelligence Services (ICIS) գործակալության վերլուծաբանները նախազգուշացնում են, որ այս ձմռանը եվրոպական գազի մատակարարումները կհայտնվեն ճնշման տակ. հակամարտությունը ձգձգում է Կատարից հեղուկացված բնական գազի (ՀԲԳ) արտահանման սպասվող վերականգնումը պահեստարանների ամառային լցման կրիտիկական սեզոնին։

«Այս ձմռանը ցրտերի վաղ գալուստը զգալիորեն կմեծացնի պահեստարանները 80%-ով լցնելու ԵՄ թիրախային ցուցանիշին հասնելու ծախսերը,- հայտարարել է ICIS-ի էներգետիկ վերլուծության բաժնի ղեկավար Անդրեաս Շրյոդերը։- Թեև մատակարարումների հուսալիությունը դեռևս ապահովված է, դրան հասնելու գինը կտրուկ աճում է»։

ICIS-ը հավելել է, որ գազի գինը 60 եվրո/ՄՎտ·ժ-ի սահմաններում պահպանվելու դեպքում կարող է պահանջվել «պոտենցիալ թանկարժեք պետական միջամտություն՝ մատակարարումների անվտանգությունն ապահովելու համար», թեև, ըստ նրանց մոդելավորման, եվրոպական ստորգետնյա պահեստարանները դեռ կարող են հասնել թիրախային ցուցանիշներին մինչև նոյեմբերի վերջ։

Ներկայում եվրոպական ստորգետնյա գազապահեստարանները լցված են 54%-ից պակաս՝ անցյալ տարվա նույն ժամանակահատվածի 64%-ի համեմատ։

ICIS-ի հաշվարկներով՝ փետրվարի 28-ին հակամարտության սկսվելուց ի վեր Պարսից ծոցից դեպի արևելք կարողացել է անցնել ընդամենը 26 ՀԲԳ լցանավ, մինչդեռ սովորական ցուցանիշը կազմում է ամսական 90-ից 120 լցանավ։

Աշնանը եվրոպական երկրներին, հնարավոր է, ստիպված լինեն վճարել մոտ 54 եվրո/ՄՎտ·ժ պաշարները համալրելու համար, իսկ խստաշունչ ձմռան սկզբի դեպքում այդ թիվը կարող է ցատկել մինչև 60 եվրո/ՄՎտ·ժ:

Կատարական ՀԲԳ արտահանման խափանումներն արդեն ազդել են համաշխարհային շուկայի վրա. ICIS-ի փորձագետները նվազեցրել են այս տարվա համաշխարհային ՀԲԳ մատակարարումների իրենց կանխատեսումը 441 միլիոնից մինչև 431 միլիոն տոննա։

Էսկալացիայի հերթական փուլը, որը տեղի է ունենում շարունակվող բանակցությունների մասին դիվանագետների հայտարարությունների պայմաններում, կրկին վտանգ է ստեղծում Հորմուզի նեղուցով նավագնացության համար, որով մինչև իրանական հակամարտության սկիզբն անցնում էր համաշխարհային նավթի և գազի մոտ 20%-ը։

Հարվածների նոր փոխանակումն անդրադարձել է նաև նավթային շուկաների վրա։ Կիրակի Brent ապրանքանիշի նավթի գինը կարճ ժամանակով գերազանցեց բարելի դիմաց 90 դոլարի սահմանագիծը՝ հասնելով ամսական առավելագույնին, բայց այնուհետև մի փոքր նվազեց Իրանի այն հայտարարություններից հետո, որ ԱՄՆ-ի հետ միջնորդների միջոցով դիվանագիտական շփումները շարունակվում են՝ չնայած հրետակոծություններին:

Ավելի ուշ՝ երկուշաբթի, գազի արժեքը նահանջեց մինչև մոտ 57 եվրո/ՄՎտ·ժ:

«Գազի գների աճը գրեթե մինչև ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև պատերազմի սկզբի պիկային մակարդակներ հիշեցում է, որ Մեծ Բրիտանիայի ներսում իրականացվող որևէ գործողություն էական ազդեցություն չի ունենում մեզ համար գազի վերջնական արժեքի վրա,- նշել է Energy and Climate Intelligence Unit-ի էներգետիկայի բաժնի ղեկավար Ջես Ռալսթոնը։- Իրականությունն այն է, որ մենք խստորեն կապված ենք միջազգային շուկաներին և գնային անկայունությանը, որը վերջին տարիներին արդեն երկրորդ անգամ մեզ է հասնում հազարավոր մղոններ հեռու պատերազմների պատճառով»։

Նմանատիպ նյութեր